APNABI Autismo Bizkaiak autismoa duten helduen zahartze-prozesuak aztertzen eta ezagutzen jarraitzen du. Lan honen helburua da elkarteko pertsonen eta familien artean adinarekin sortzen ari diren premiei aurrea hartzea eta horiei erantzutea, kalitatezko bizitza heldua lortzeko. 2025eko ikerketa 185 pertsonari egin zaie, beren gizarte- eta lan-arloan eta elkartearen eguneko etxe eta zentroetan banatuta.
Enplegu-arloari buruzko azterlanaren atalean 89 pertsonak hartu zuten parte, eta bertan nabarmendu zen enplegua izatea funtsezko elementua dela narriadura-prozesuak arintzeko. Ondorio horiek bereziki azpimarratzen dute enplegu lagunduaren modalitatea.
Sistema horren barruan enpresa arrunt batean lan egiten duten pertsonek narriadura txikiagoa dute, baita batez besteko adinarekin eta aztertutako beste talde batzuek baino desgaitasun-ehuneko handiagoarekin ere. Datu horiek azpimarratzen dute garrantzitsua dela prebentzio-neurri gisa laneratzea indartuko duten politikak sustatzea. Narriadura goiztiarra duten pertsonen profila 40,8 urteko batez besteko adina eta % 60tik gorako desgaitasun-ehunekoa dutenena da.
Eguneko arretarako etxeak eta zentroak
Elkartearen eguneko arretarako etxeetan eta zentroetan, narriaduraren balorazio orokorra txikia eta egonkorra da. Hala ere, lantaldeak aurreikusten du adierazleak pixkanaka handitzea, elkarteko zerbitzu horietan laguntza eskaintzen zaien autisten zahartze mailakatuarekin.
Behaketa horren emaitzek zerbitzu horietako 96 pertsona balioetsi dituzte, eta, berriz ere, sedentarismoaren adierazlerik altuena da, batez ere 40 urtetik gorakoen artean. Zahartze goiztiarra duten pertsonentzat, arreta gutxitzea eta erantzuteko azkartasun txikiagoa dira okertze handieneko adierazleak.
Gaur egun, zazpi dira narriadura eta zahartze goiztiarreko egoera argian dauden pertsonak, eta, beraz, berariazko egokitzapenak behar dituzte laguntza-plan pertsonaletan. Pertsona horiek 48,8 urte dituzte, batez beste.
✍️ Aurtengo emaitzak esteka hauen bidez kontsulta daitezke: azterlana etxeetan eta eguneko arreta-zentroetan; eta enplegu-azterlana.
Tresna
Azterlan hau adierazleetan oinarritutako barne-mekanismo batean oinarritzen da. Mekanismo hori APNABIn sortu zen, narriadura- eta zahartze-prozesuak modu objektiboan baloratu eta jarraitzeko tresna baten beharrari erantzuteko. Beharra familiek eta profesionalek 2019an egindako diagnostikoan detektatu zen, eta esteka honen bidez kontsulta daiteke.
Helburua: prebentzioa
Ikerketa-proiektu honen gakoetako bat zahartzearen prebentzio-ikuspegia eta horrek autisten osasunean dituen ondorioak dira. Narriadura monitorizatzeak zahartze-egoerak detektatzea ahalbidetzen du, baita prebentzio-ekintzak aplikatzea ere, ikuspegi hirukoitzarekin: maila pertsonalean, zentroaren arabera eta APNABIren heldu-bizitzako eremu orokorraren arabera.